Kompozit döşeme sistemi çok katlı çelik yapılarda kullanılan, üzerinde hareketli yüklerin
taşınacağı bir döşeme sistemidir.
Sistemi çalışma prensipleri açısından iki şekilde gruplandırabilir:
1- Kompozit Döşemeler
2- Kompozit Kirişler
Kompozit Döşemeler:
Çelik yapılarda trapez sac üzerine donatılı beton dökülmesi ile teşkil edilen bir döşeme
sistemidir. Kompozit döşemenin oluşturulabilmesi için kompozit panel olarak adlandırılabilecek
özel bir geometriye sahip bir trapez sac kullanılması gerekmektedir. Bu geometrik özellik trapez
sacın gövde kısmında bulunan özel kayma çıkıntılarıdır. Bu çıkıntılar vasıtasıyla beton ile sac arasında kayma kuvvetleri aktarılmakta ve sac kompozit döşeme mukavemetine katkı
sağlamaktadır. Aksi takdirde sadece kalıp vazifesi görecektir.
Kompozit Kirişler:
Çelik kirişlerin üzerinde teşkil edilen kompozit döşeme Stud (kayma çivileri) ile çelik kirişler
üzerine tespit edilirler. Studlar kompozit döşeme ile çelik kirişler arasında meydana gelen
kayma kuvvetlerini aktararak beton ile çelik kirişin birlikte çalışmasını sağlamaktadır.
|
Bu şekilde
en kesit gerilme dağılımı göz önünde bulundurulduğunda eğilmeye çalışan bir elemanda,
moment kuvvet çiftinin basınç bileşeni üstteki beton tarafından, çekme bileşeni de çelik kiriş
tarafından karşılanmaktadır. Bu şekilde beton ve çelik kendi yapılarına daha uygun olan yük
bileşenlerini taşımaktadırlar.
Kompozit döşeme etkisi ile çelik kirişlerin moment taşıma kapasiteleri artmaktadır. Bu da
kompozit döşeme etkisinin dikkate alınmasıyla beton sadece bir yük olmaktan çıkmakta, çelik ile
birlikte çalışan bir eleman haline gelmektedir. Bu sayede çelik kirişlerde %40'a varan oranda
ekonomi sağlanabilmektedir.
Bu etkinin gerçekleştirilebilmesi için aralık ve sayıları belirli bir hesap yöntemiyle belirlenen
studların kullanılmasıyla kompozit döşeme ve çelik kiriş arasındaki gerekli etkileşimin
sağlanması ile mümkün olacaktır. Stud kullanılmaması deprem gibi yatay kuvvetleri yapıya
etkimesi durumunda yapıda döşemenin sağladığı gerekli rijit diyafram etkisi sağlanamayabilir.
Bu da yapının öngörülenden daha fazla yanal deplasman yapmasına ve yatay yüklerin meydana
getireceği etkinin artmasına sebep olabilecektir. |